Blog: Het meeste uit binnenstedelijk gebied halen, focus op karakter

Afgelopen Pasen was ik met vrienden een weekend in Berlijn. Een stad die in haar geschiedenis aardig wat te verduren heeft gekregen. Je zou dan zeggen: Dan kan je met een nieuwe start beginnen, alles lekker nieuw. Echter zat de schoonheid en het karakter in de combinatie van beiden, het nieuwe verweven in het oude. Dit bereiken is het moeilijkste van een stedelijke transformatie. Wat ik mee terug nam uit Berlijn, is het dat het laten zien van geschiedenis, ook al zijn het littekens, een woonomgeving authentiek maakt. Combineer je karakter met kleinschaligheid en toegankelijkheid, dan creëer je een fantastische leefomgeving.

Elke stad heeft een geschiedenis. De geschiedenis van Berlijn was het centrale speelveld van Europa’s grootste gebeurtenissen van de 20ste eeuw: de tweede wereldoorlog en de bouw en val van de Berlijnse muur. Door de restanten te omarmen, zoals in foto 1, in plaats van te laten verdwijnen ontstaat er een bijzondere omgeving met enorm veel karakter. Elke stad heeft zijn eigen geschiedenis heeft en door die geschiedenis juist in de schijnwerpers te zetten, ontstaat er een uniek en authentiek straatbeeld.

Een klein dorp in een grote stad

Met de toestroom richting de grote steden staan gemeenten voor een grote uitdaging. Alleen naar buiten toe groeien is niet altijd mogelijk of gewenst. Daarom kampen veel gemeenten met de uitdaging om zoveel mogelijk uit het binnenstedelijke gebied te halen, zonder dat dit ten koste gaat van de leefkwaliteit.

Wat mij opviel in Berlijn is dat ondanks dat alles groot is, het heel klein en persoonlijk voelt. Dit kwam vooral doordat belangrijke woonwensen zoals mobiliteit, recreëren en winkelen, juist klein en dichtbij gehouden werden. 

Grote blokken met appartementen huisvesten veel mensen. Maar zoals op foto 2 te zien is, is de onderste rij structureel toegekend aan kleinschalige retailconcepten die door haar creatieve invulling inspelen op behoeften van de directe omgeving. Daarnaast waren er veel grote speel- en ontspanningsplekken waar veel sociale activiteiten plaatsvonden. Over alles is nagedacht. Genoeg speelplekken voor de kinderen, bankjes voor de ouderen en een klein koffiekraampje voor ouders waarvan de kinderen net te vroeg wakker waren. Ik vond het soms een beetje Spaans aanvoelen.

Ik woon nu 6 jaar in Rotterdam en herken factoren waardoor ik echt van Rotterdam ben gaan houden. Voor mij is dat karakter, kleinschaligheid en mobiliteit. Natuurlijk is dat voor elke inwoner anders, maar gemeenten zouden, zeker het vestegingsvraagstuk, inzichtelijk moeten hebben hoe ze ervoor kunnen zorgen dat hun inwoners van de stad gaan houden.